درگذشت جو لیبرمن؛ از مواضع این مخالف سرسخت جمهوری اسلامی چه میدانیم؟
درگذشت جو لیبرمن؛ از مواضع این مخالف سرسخت جمهوری اسلامی چه میدانیم؟
جو لیبرمن، سناتور پیشین و سیاستمدار کهنهکار آمریکایی که در این سالها ریاست گروهی ضد جمهوری اسلامی به نام «اتحاد علیه ایران هستهای» را بر عهده داشت، در ۸۲ سالگی درگذشت.این سیاستمدار یهودی که از حامیان جدی اسرائيل در کنگره هم به شمار میرفت، از مخالفان مذاکرات با حکومت ایران و از منتقدان جدی برجام بود.لیبرمن در دوران حیات سیاسی خود چرخشهایی از سوی حزب دموکرات به جمهوریخواه و برعکس تجربه کرده بود، اما اگر در یک حوزه ایدههای او تغییرناپذیر بوده باشد، تقابل او با ایران بوده است؛ جایی که این سناتور باسابقه نه تنها از توافق هستهای با ایران حمایت نمیکرد که حتی مخالف هرگونه مذاکره با رهبران جمهوری اسلامی بود.لیبرمن در سال ۲۰۰۰ میلادی بهعنوان معاون ال گور در جریان رقابت انتخاباتی ریاستجمهوری وارد آن کارزار شد و فاصلهٔ چندانی هم تا رسیدن به صندلی معاون رئيسجمهور آمریکا نداشت.
ال گور و لیبرمن در یکی از پرچالشترین انتخاباتهای تاریخ ایالات متحده در حالی رقابت را به جورج بوش پسر و دیک چینی واگذار کردند که در کل کشور آرای بیشتری نسبت به زوج جمهوریخواه به دست آورده بودند. با این حال آرای الکترال کمتر و همچنین تصمیماتی که در نهایت در ایالت فلوریدا و البته دیوان عالی ایالات متحده گرفته شد، باعث شکست ال گور و لیبرمن شد لیبرمن در ادامهٔ فعالیت سیاسی خود در سال ۲۰۰۸ با وجود پیشینهٔ دموکرات خود، از جان مک کین، سیاستمدار جمهوریخواه، در مقابل باراک اوباما حمایت کرد؛ حمایتی که البته در نهایت شکست را برای نامزد مورد پسند او به همراه داشت.
اما لیبرمن در سال ۲۰۱۶ بار دیگر به آغوش دموکراتها بازگشت و تصمیم گرفت در مقابل دونالد ترامپ بایستد. لیبرمن در آن سال و البته ۲۰۲۰ در هر دو دوره از رقیب ترامپ یعنی هیلاری کلینتون و جو بایدن حمایت کرد که یک شکست و یک پیروزی برای نامزد مورد حمایت او به همراه داشت.حتی پیش از روی کار آمدن دولت حسن روحانی، لیبرمن از جمله مخالفان مذاکره با جمهوری اسلامی بر سر برنامهٔ هستهای ایران به شمار میرفت و از سیاستهای اعمال فشار دولت جورج بوش و اوباما بر ایران حمایت میکرد.لیبرمن در شهریور سال ۱۳۹۱، سال پایانی دولت محمود احمدینژاد که چندین قطعنامهٔ شورای امنیت علیه ایران صادر و تحریمهای همهجانبه بینالمللی علیه ایران فعال شده بود، در گفتگو با رادیوفردا در خصوص نگاهش به نحوهٔ تعامل یا تقابل با ایران چنین گفته بود:«بر اساس بررسیهای ما، تحریمها علیه جمهوری اسلامی مؤثر بوده است. برای من دردآور است که میبينم بعضی از تحريمهای وسيعتر منجر به رنج کشيدن مردم عادی ايران شده، اما ما تلاش میکنیم با این اقدامات حکومتشان را متوقف کنیم و این رژیم سرکوبگر تغییر کند. ما توان اين را داريم که برنامهٔ تسليحات هستهای ايران را نابود کنيم يا چنان آن را از کار بيندازيم که تا سالها قابليت راهاندازی مجدد نداشته باشد و در اين مدت اميدوار باشيم و دعا کنيم که رژيم تغيير کند و يک رژيم دموکراتيکتر و دوستانهتری بر سر کار بيايد.»لیبرمن در همان گفتگو از اعمال فشار دولت اوباما بر ایران برای تغییر رفتار خود در مسئلهٔ هستهای حمایت و ابراز امیدواری میکرد که این رویه در نهایت بتواند به تغییر حکومت جمهوری اسلامی و یا دستکم تغییر رفتار رهبران تهران بینجامد.با این حال این سناتور همان زمان هم ایدهٔ حمله نظامی به ایران را از نظر دور نگه نمیداشت و تأکید میکرد که انجام یک عملیات نظامی علیه برنامه هستهای ایران میتواند به نابودی کامل آن و یا دستکم به عقب انداختنش بینجامد.
در فوریه ۲۰۱۲ لیبرمن به همراه چندین سناتور دیگر قطعنامهای را در سنای آمریکا ارائه کرده بود که خواستار اقدام عملی علیه ایران شده بود. لیبرمن در این خصوص گفته بود: «هدف ما پیشگیری از پیشرفت ایران برای دستیابی به توان ساخت سلاح هستهای و رد هرگونه سیاست مبتنی بر مماشات و کنترل ایران داران توان هستهای است.»این قطعنامه در آن زمان نگرانیهای زیادی را در ایالات متحده به همراه داشت و برخی آن را مشابه طرحی دانستند که این کشور را به جنگ با عراق کشاند.اما سیر نظرات تقابلی لیبرمن در قبال حکومت ایران در طی این سالها روندی صعودی داشت و اگر پیشتر در لفافه با احتیاط از برخورد نظامی با ایران سخن میگفت، در سالها و ماههای اخیر با شدت و صراحت بیشتری در این باره اظهارنظر میکرد.لیبرمن با اینکه از حامیان بایدن در جریان انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۰ بود اما به اسرائيلیها اطمینان میداد که رئيسجمهور جدید دوست مردم اسرائيل است و به سمت بازگشت به برجام حرکت نخواهد کرد.پس از حملهٔ گروه افراطی حماس (گروهی که آمریکا و اتحادیه اروپا آن را تروریستی میدانند) به اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، لیبرمن در گفتگوی دیگری با شبکه فاکسنیوز تهران را مسئول و مقصر تمام ناآرامیها در منطقه دانست و خواستار حملهٔ نظامی مستقیم ایالات متحده به ایران شد.او روز ۲۴ اکتبر ۲۰۲۳ در گفتگو با شبکه فاکسنیوز، وقتی مجری از او میپرسد که آیا به نظر شما آمریکا باید به ایران حمله نظامی کند، چنین پاسخ داد:«من اعتقاد دارم که آمریکا باید این کار را انجام دهد، چرا که حماس بدون ایران وجود ندارد، آنها به همراه حزبالله و حوثیها نیابتیهای تروریست جمهوری اسلامی هستند که در منطقه دست به خرابکاری میزنند. این ایران است که از آنها حمایت میکند و دست این حکومت ایران به خون آمریکاییها آلوده شده است. آنها نمیتوانند دوست ما باشند، ما نمیتوانیم به آنها اعتماد کنیم و آنها همیشه دشمن ما هستند. شما نقش فرماندهان ایران را در تمام حوادث منطقه میبینید، از جمله در حملات حماس به اسرائيل در روز ۷ اکتبر.»احتمالاً در یکی از آخرین اظهارنظرهایش پیش از مرگ. در آخرین روز سال گذشته خورشیدی در گفتگو با رسانهٔ آلمانی ولت در خصوص راهبرد مناسب در قبال ایران اینگونه پاسخ داده بود: «اگر قرار باشد من در این مورد تصمیمگیری کنم، زیرساختهای هستهای ایران را بمباران میکردم.»


0 Comments: