چه کسانی نامزد انتخابات زودهنگام ریاست جمهوری میشوند؟
سقوط بالگرد ابراهیم رئیسی معادلات شطرنج سیاسی ایران را بهصورت غیرمنتظرهای به هم زد؛ حکومت باید بهسرعت مهرههای شطرنجی را که با دقت چیده بود و حالا بههم ریخته است، بار دیگر جابهجا کند.جمهوری اسلامی هنوز از زیر فشار کنایهها دربارهٔ تاریخیترین مشارکت پایین مردم در انتخابات بیرون نیامده که مجبور است به فاصلهٔ کمتر از دو ماه بعد از انتخابات مجلس شورای اسلامی، بار دیگر در انتخابات ریاستجمهوری در هشتم تیر ماه در معرض رأی مردم قرار بگیرد.رأی مردمی که در انتخابات اخیر مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان رهبری برای حکومت نشانههای ترسناکی داشت. آرای بسیاری از نامزدها نسبت به دورههای قبل نصف و حتی کمتر از نصف شده بود.هراس از رأی پایین مردم، ابراهیم رئیسی را هم ترساند. او جرئت و اعتمادبهنفس نداشت تا به فاصلهٔ دو سال و نیم از زمان رأی دو میلیونیاش در تهران، از همین استان نامزد مجلس خبرگان رهبری شود. به بیرجند رفت و از آنجا نامزد شد؛ رأی آورد؛ کمخطرتر و کمی آبرومندتر.صادق آملی لاریجانی، رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام، از استان مازندان نامزد شد و رأیدهندگان مصلحت ندیدند او وارد مجلس خبرگان شود.
حالا «سقوط سخت» یا به تعبیر وزیر کشور «نشست سخت» بالگرد ابراهیم رئیسی و مرگ غیرمنتظرهٔ او یک سال ونیم قبل از اینکه دورهٔ چهارسالهاش تمام شود، کار را برای نامزدهای ریاستجمهوری سختتر کرده است. تقریباً کسی آماده به نظر نمیرسد؛ نه حکومت، نه نامزدهای همیشهحاضر، نه حتی محسن رضایی.اما قانون اساسی حکومت را مکلف کرده بعد از فوت رئیسجمهور ظرف ۵۰ روز انتخابات برگزار شود.ابراهیم رئیسی همان رئیسجمهوری بود که آیتالله خامنهای میخواست؛ مطیع و گوشبهفرمان؛ خودش و وزرایش هماهنگ با آنچه رهبر میگفت. بدون هیچ اما و اگری؛ بدون زخم و زبان و رفتاری که گاهی برخی رؤسای جمهور سابق داشتند و رهبر جمهوری اسلامی دوست نداشت و یا نمیپسندید.رئیسی اما اینگونه نبود، حتی اگر منتقدان و مخالفانش او را در مدیریت، ضعیف و ناکارآمد میدانستند یا او را متهم به کمسوادی میکردند که حتی توان روخوانی بدون اشتباه از روی متن مکتوب ندارد. اما رهبر جمهوری اسلامی در او حسنهای دیگری میدید: حسن اطاعت تام و تمام.همچنان که آیتالله علی خامنهای در پیام و صحبتهای روزهای اخیر در وصف ابراهیم رئیسی او را «رئیسجمهور مردمی»، «عالم»، «با کفایت» و «یکی از بهترینها» توصیف کرد، و برخی دیگر از مقامها او را «رئیسجمهور معیار» خواندند.حالا حکومت در این وضعیت غیرمنتظرهای که بعد از ابراهیم رئیسی برایش به وجود آمده.
باید برای انتخاب رئیسجمهور جدید دست به انتخابهای «سخت» بزند؛ اول انتخابهایی با سلیقه و مبانی دلخواه رهبر، بعد رأی گرفتن از مردم؛ مردمی که سختی و رنج و نامهربانی و آزار و یأس و ناامیدی از سوی حکومت میبینند.در شرایطی که حاکمان جمهوری اسلامی «سقوط سخت» بالگرد رئیسی را «نشست سخت» میخوانند و کممشارکتترین انتخابات تاریخ جمهوری اسلامی را «حماسه»، چه افرادی ممکن است برای رئیسجمهور شدن، ریسک پذیرش رأی مردم در عجیبترین دورهٔ تاریخی جمهوری اسلامی از نظر مشروعیت و ناکارآمدی در حکمرانی را قبول کنند؟ستارهٔ بخت و اقبال محمد مخبر با دولت رئیسی بود. در دولتی که به گفته منتقدان، رئیسجمهور توان کافی مدیریتی نداشت او «چرخگردان» دولت بود.محمد مخبر میتواند چهره مورد دلخواه رهبر جمهوری اسلامی باشد، همچنان که قلک نظام در ستاد اجرایی فرمان امام را به دستش سپرده بود. بدون عقبه فکری-حزبی چالشبرانگیز با رهبر، مطیع و حرفشنو، و ادامهدهنده راه دولت ابراهيم رئیسی، یعنی همان ریلی که مخبر در دولت چیده بود و به اسم رئیسی بود، حالا خودش در قامت رئیسجمهور ادامه دهد.این مسیر هم برای رهبر جمهوری اسلامی مطلوب است و در این شرایط حساس کنونی برای نظام، ساختار فعلی دولت رئیسی در حد کم و بیش زیادی حفظ میشود و احتمالاً تغییرات اندکی در کابینه صورت میگیرد.

هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر